Raport „Monitor Kształcenia i Szkolenia” obejmuje główne obszary kształcenia i szkolenia. Tegoroczna publikacja koncentruje się na nauce, technice, inżynierii i matematyce, a także podstawowych umiejętnościach młodzieży i dorosłych. Dostarcza konkretnych danych na temat trendów i reform edukacyjnych na poziomie UE i krajowym. Zawiera istotne informacje na temat jakości edukacji, prezentując sukcesy krajowe i regionalne, a także obszary wymagające poprawy – napisano na stronie polskiego przedstawicielstwa w KE.

Jaka jest jakość edukacji w Polsce?

W raporcie podkreślono, że:

  • polscy uczniowie osiągają lepsze wyniki niż ich europejscy rówieśnicy;
  • od 2018 r. poziom umiejętności podstawowych znacząco się obniżył.
 
Uczniowie mają dobrą wiedzę teoretyczną na temat systemów demokratycznych. Mają jednak trudności z rozwiązaniem zadań dotyczących bieżących problemów globalnych, w tym dotyczących zrównoważonego rozwoju i dezinformacji – wskazano.

Ponadto zgodnie z raportem:

  • Polska czyni szybkie postępy w pracach nad reformą programu nauczania, która koncentruje się na wzmocnieniu kompetencji kluczowych;
  • w polskiej edukacji podjęto działania, aby poprawić warunki pracy nauczycieli, ale utrzymują się niedobory kadrowe, które negatywnie wpływają na szkoły i przedszkola.
 
Pomimo powszechnie uznanego znaczenia zawód nauczyciela wciąż jest nieatrakcyjny dla młodych ludzi. Ponad 75 % młodych ludzi uważa nauczanie za kluczowe dla przyszłości Polski, a 79 % jest zdania, że nauczyciele powinni zarabiać więcej. Niskie wynagrodzenia, duże obciążenie pracą i niski prestiż zniechęcają młodych ludzi do podejmowania pracy nauczyciela, a zawód ten plasuje się najniżej pod względem dumy i uznania w Polsce według badania TIMMS z 2023 r. (…) Nauczanie pozostaje w Polsce zawodem deficytowym (MRPiPS, 2025), co prowadzi do zatrudniania emerytowanych nauczycieli, a przechodzenie na wcześniejszą emeryturę może pogłębić niedobory – podkreślono w raporcie.

Eksperci wskazali także dwa cele osiągnięte przez Polskę:

  • osiągnięto cel dotyczący uczestnictwa dzieci w wieku powyżej 3 lat w opiece i we wczesnej edukacji; trwają prace nad poprawą dostępu do wczesnej edukacji i jakości opieki dla dzieci w tym wieku;
  • osiągnięto cel dotyczący odsetka osób z wykształceniem wyższym, ale i tak mamy niedobór wykwalifikowanych pracowników.
 
Przyczyny niedoboru wysoko wykwalifikowanych pracowników: (…) ograniczona pula umiejętności w dziedzinie nauk przyrodniczych, technologii, inżynierii i matematyki (STEM), niewystarczająca skuteczność kształcenia i szkolenia zawodowego oraz niski poziom uczestnictwa w uczeniu się dorosłych przyczyniają się do niedoboru wykwalifikowanych pracowników.

Zwrócono również uwagę na:

  • działania podejmowane w celu promowania programów studiów w dziedzinach STEM;
  • udział kobiet w dziedzinach STEM na poziomie studiów wyższych, który jest większy od średniej UE, ale ogólny udział w tych programach utrzymuje się poniżej średniej UE;
  • działania podejmowane, aby zmniejszyć wysoki odsetek osób rezygnujących ze studiów;
  • istotne działania wprowadzane w celu poprawy umiejętności cyfrowych;
  • wyzwanie, jakim pozostaje zarządzanie polityką w dziedzinie umiejętności osób dorosłych.

 
Całość raportu dotyczącego Polski znajdą Państwo TUTAJ.

Zachęcamy także do zapoznania się z raportem dotyczącym jakości edukacji w Unii Europejskiej. Dostępny jest on TUTAJ.

 

Źródła:

  1. Education and Training Monitor 2025, https://op.europa.eu/webpub/eac/education-and-training-monitor/en/ (dostęp: 17.11.2025 r.).
  2. Education and Training Monitor 2025. Country reports – Poland, https://op.europa.eu/webpub/eac/education-and-training-monitor/pl/country-reports/poland.html (dostęp: 17.11.2025 r.).
  3. Jakość edukacji w UE 2025, https://poland.representation.ec.europa.eu/news/jakosc-edukacji-w-ue-2025-2025-11-14_pl (dostęp: 17.11.2025 r.).